Banka Popullore doli me projeksionet më të fundit për gjendjen makroekonomike. Sipas analizave të tyre, këtë vit 2025 ekonomia do të rritet për 3,5 për qind, që është pritshmëri e njëjtë si e Qeverisë, ndërsa për inflacionin ka një divergjencë serioze në projeksione. Qeveria shpreson për 2,8 për qind në nivel vjetor, ndërsa nga Banka Popullore presin që këtë vit ta përfundojnë me inflacion prej 3,9 për qind, ose për 0,9 pikë përqindjeje më shumë në krahasim me projeksionin e prillit.

“Rruga për rritjen e ekonomisë vendase është në ngritje. Rritja, siç përmenda më parë, për vitin 2025 është 3,5%. Pritjet e pandryshuara për rritje prej 4% afatmesëm. Mendoj për atë që kemi planifikuar ose pritur me projeksionet e prillit. Inflacioni nga viti i ardhshëm do të ndjekë rrugë në ulje, përshtatje. Afatmesëm do të kthehet në mesataren historike prej 2%”, tha Sllaveski.

Kjo do të thotë se në vitin 2026 Prodhimi i Brendshëm Bruto do të rritet për 4 për qind, ndërsa inflacioni do të jetë 2,5 për qind. Ndërkaq, për momentin norma bazë e interesit, nga e cila varen edhe normat e kredive për qytetarët dhe për kompanitë, mbetet e pandryshuar në 5,35 për qind. Banka Popullore lë hapësirë për uljen e saj, por vetëm nëse plotësohen kushte të qarta që tregojnë se presionet mbi çmimet dhe pritjet janë ulje e qëndrueshme.

“Megjithatë, nëse vazhdojnë lëvizjet pozitive me uljen e normës së inflacionit edhe në muajt në vijim, dhe në mungesë të ndërhyrjeve administrative në vendosjen e pagave, Banka Popullore është e gatshme të reagojë në mënyrë adekuate drejt normalizimit të mëtejshëm të politikës monetare”, tha Sllaveski.

Kjo do të thotë se nëse nuk ka rritje të pagave me vendim të qeverisë, atëherë është e mundur ulja e normës bazë të interesit. Guvernatori njoftoi se kreditimi do të jetë me rritje të qëndrueshme dhe nuk deshi të komentojë raportin negativ të Komisionit Evropian për politikat ekonomike të Qeverisë.

Prokuroria kërkon vazhdimin e paraburgimit për dy pronaret e Institucioneve private të mbrojtjes sociale “AKTIV” në qendër dhe “ARIJA” në Butel. Dyshohen se të moshuarit keqtrajtoheshin fizikisht dhe psiqikisht, mbaheshin në kushte të këqija dhe duke ju dhënë ushqime të skaduara. Nga organi i akuzës thonë se janë në fazë hetimore ndaj N.J. (47) dhe T.I. (58), të dyja nga Shkupi, për shkak të dyshimeve të bazuara se nga 2023 e deri më 6 tetor 2025, kur edhe u arrestuan të njëjtat, kanë kryer veprat penale “keqpërdorim i vazhdueshëm i pozitës dhe autorizimit zyrtar” dhe “keqtrajtim gjatë ushtrimit të detyrës.”

“Është parashtruar kërkesën deri tek Gjykata Penale që t’u vazhdohet masa e paraburgimit të dy të dyshuarave si pronare të dy shtëpive të kujdesit të moshuarve në Shkup. Jemi në pritje rezultateve nga ekzaminimet mjekësore të pacientëve të keqtrajtuar dhe nga institucionet kompetente vazhdojnë trajtimet e posaçme shëndetësore ndaj atyre pacientëve. Posa të mbaroj faza hetimore, prokuroria themelore do të ngrit akuzat përkatëse për këtë rast”, thotë Prokuroria Themelore Publike.

Një muaj më pas, ekipi i TV21 vizitoi dy shtëpitë e pleqve, në Qendër dhe në Butel, të cilat ishin të mbyllura. Nga Ministria për Politikë Sociale thonë se të moshuarit që ishin në azilet private “AKTIV” dhe “ARIJA” janë rikthyer te familjet e tyre, e familjet kanë të drejtë të lidhin marrëveshje administrative me institucione të tjera të mbrojtjes sociale.

“Shumica e të moshuarve janë pranuar nga familjet e tyre, disa janë vendosur në shtëpi të tjera private që plotësojnë kërkesat në përputhje me standardet e përcaktuara, ndërsa një person është vendosur në Institucionin Publik për të Moshuarit “Zafir Sajto” në zonën e Kumanovës”, thotë ministria për Politikë Sociale, Demografi dhe Rini.

Pas marrjes në shtëpi të pleqve nga familjarët e tyre, disa tanimë janë akomoduar edhe në Spitali e specializuar për Geriatri dhe mjekësi Paliative “13 Nëntori” në Shkup. Drejtoresha e këtij institucioni Lençe Nelloska, tha se janë të mbushura kapacitet me mbi 400 shtretër, por që kanë gjetur hapësira edhe për të moshuarit nga ato dy shtëpi private, të cilët kanë pasur edhe diagnoza.

“Nuk mund të ju them konkretisht as numrin dhe as gjendjen e tyre sepse ne kemi pranuar si pacientë që janë paraqitur për akomodim tek ne dhe gjendja shëndetësore e tyre është e ndryshme te njerëzit dhe nuk mund të jap përgjigje të qartë në pyetjen tuaj sepse nuk kam të dhëna të tilla. A kishte pacientë të sjell nga ato dy shtëpitë private të pleqve? Sigurisht që kishte, megjithatë jo aq shumë”, deklaroi Lençe Nelloska

Të dyja institucioneve u janë hequr lejet e funksionimit pasi është përcaktuar se nuk i plotësojnë standardet në përputhje me legjislacionin ekzistues. Sektori për Mbrojtje Sociale në kuadër të Ministrisë së Politikës Sociale, Demografisë dhe Rinisë ka përgatitur dhe dorëzuar Informacion në Qeveri, e cila është kompetente për të nxjerrë Vendim për revokimin e miratimit për themelimin e Institucionit Privat për Mbrojtje Sociale të të Moshuarve.

Të ndryshohet rregullorja, gjegjësisht ligji i prokurimit të ilaçeve për pacientët me kancer, kërkon shoqata “Hema Onko”. Kjo pasi që në rregulloren aktuale – për shkak të procedurave tenderuese – ekzistojnë boshllëqe në furnizimin e ilaçeve, thotë Ana Marjanoviq nga kjo shoqatë. Aktualisht nuk ka tumor-markerë në Klinikën e Onkologjisë, si dhe cisplatin dhe taksol për pacientët.

“Po kjo është një terapi që kohë pas kohe mungon te onkologjiku, problemi do të tejkalohet nëse ndryshohet mënyra e prokurimit të ilaçeve në këtë klinikë. Nuk bëhet fjalë për terapi të shtrenjtë por për terapi që nuk kushton shumë megjithatë procesi i prokurimit e vështirëson blerjen e saj në Klinikë e Onkologjisë”, tha Ana Marjanoviq.

Ministri i Shëndetësisë Azir Aliu thotë se po ndryshojnë dhe përshtatin një zgjidhje ligjore për të eliminuar problemet me tumor-markerët.

“Fatkeqësisht, edhe për shkak të pengesave ligjore, e dini që nëse një procedurë vonohet, nuk ju lejohet ligjërisht të hapni një tjetër ose ta përshpejtoni atë. Dhe për këtë arsye, një nga ligjet në këto 12 ligje që po ndryshojmë dhe përshtatim, një nga çështjet që do të zgjidhim është fjalë për fjalë kjo. Unë njoftova disa muaj më parë se do të shqyrtonim fillimin e procedurave jo tre, por gjashtë muaj para përfundimit të procesit, në mënyrë që të kemi kohë për të gjetur shtesë nëse duhet të rihapim procedurën, në mënyrë që të mos arrijmë në momente të tilla kur, për shkak të procedurave administrative, pacientët do të presin për ilaçe”, tha Azir Aliu.

Për momentin, ministri tha se tumor-markerët mund të përpunohen në Biokimi, ndërsa për ilaçet tjera, si cisplatina dhe taksoli, tha se nuk është i informuar se ka mungesë.