Kufizimet në sistemin satelitor Starlink, që kontrollohet nga kompania SpaceX e Elon Musk, po vazhdojnë të pengojnë operacionet ushtarake të Ukrainës, duke ndikuar në përdorimin e dronëve sulmues dhe atyre interceptues të mbrojtjes ajrore.

Sipas raportimeve, kufizimet e vendosura javën e kaluar kanë shkaktuar dështime në misione dhe humbje të konsiderueshme.

Edhe pse presidenti amerikan, Donald Trump, kishte deklaruar se qasja në sistem ishte rikthyer plotësisht, deklaratat e fundit nga pala ukrainase tregojnë se kufizimet ende nuk janë hequr.

Përfaqësuesi i Ukrainës në Uashington, Denys Sienik, konfirmoi se masat kufizuese ndaj sistemeve Starlink dhe Starshield vazhdojnë të jenë në fuqi.

“Çdo ditë ka rëndësi për Ukrainën, sepse çdo jetë ukrainase ka rëndësi”, deklaroi Sienik, duke theksuar se Kievi vazhdon të presë heqjen e kufizimeve, në mënyrë që forcat ukrainase të kenë kapacitetet e nevojshme për të shpëtuar jetë.

Çështja vjen pas raportimeve se Trump kishte kontaktuar Elon Musk për t’i kërkuar rikthimin e qasjes së Ukrainës në sistemin satelitor.

Megjithatë, mbetet e paqartë se çfarë është diskutuar gjatë kësaj bisede, ndërsa disa analistë kanë ngritur dyshime edhe për faktin nëse ajo ka ndodhur.

Ndërkohë, Ukraina vazhdon të kërkojë rikthimin e plotë të qasjes në Starlink, pasi kufizimet mund të ndikojnë drejtpërdrejt në aftësitë e saj për t’u mbrojtur nga sulmet ruse.

Forcat ajrore franceze dhe britanike kanë zhvilluar për herë të parë një stërvitje të përbashkët që simulon një sulm bërthamor, njoftuan të premten ministritë e Mbrojtjes të të dyja shteteve.

Stërvitja, me emrin e koduar “Rummy”, u zhvillua të martën dhe përfshiu aeroplanë luftarakë Typhoon të Forcave Ajrore Mbretërore britanike, së bashku me aeroplanët francezë Rafale, mbi Detin Mesdhe, u tha në njoftim.

Sipas dy shteteve, stërvitja u zhvillua në përputhje me procedurat e sigurisë, nuk përfshiu armë të vërteta bërthamore dhe kishte për qëllim forcimin e koordinimit mes dy fuqive bërthamore të Evropës Perëndimore.

Pas ngritjes nga një bazë në verilindje të Francës, “aeroplanët francezë Rafale, të shoqëruar nga britanikë Typhoon, zhvilluan një simulim të një sulmi bërthamor”, u tha në njoftim.

Stërvitja u zhvillua në një kohë kur tensionet mes vendeve të NATO-s dhe Rusisë, e cila posedon armë bërthamore, mbeten të larta, rreth katër vjet e gjysmë pas nisjes së pushtimit rus të Ukrainës.

Presidenti francez, Emmanuel Macron, ka ofruar që mbrojtja nga fuqia parandaluese bërthamore e Francës të shtrihet edhe tek aleatët e tjerë evropianë. Franca është e vetmja fuqi bërthamore në Bashkimin Evropian që nga Brexit-i.

Ministrja franceze e Mbrojtjes, Catherine Vautrin, theksoi se “zotërimi i forcave të pavarura bërthamore nuk e përjashton koordinimin”.

Ajo shtoi se stërvitja e përbashkët me Britaninë tregoi se “forcat tona bërthamore dëshmojnë se mund të kontribuojnë edhe më shumë në sigurinë e përgjithshme” të NATO-s.

Në versionin në gjuhën frënge të deklaratës së përbashkët, ministri britanik i Mbrojtjes, Wes Streeting, e cilësoi stërvitjen si një “kapitull të ri” në marrëdhëniet mes Britanisë dhe Francës në fushën e mbrojtjes bërthamore.

“Kjo stërvitje dëshmon thellësinë e partneritetit tonë, besueshmërinë e kapaciteteve tona parandaluese dhe vendosmërinë tonë për të qëndruar të bashkuar përballë kërcënimeve”, tha ai.

Në një postim në llogarinë e tij në X, Streeting shtoi se ky është “një hap historik në bashkëpunimin e mbrojtjes mes Britanisë dhe Francës dhe një sinjal i qartë se qëndrojmë krah për krah me aleatët tanë për sigurinë evropiane dhe një kapacitet parandalues të besueshëm”.

Donald Trump bëri shaka me pjesëmarrësit në tubim të enjten në mbrëmje se kishte “të drejtë të kandidonte përsëri” për president, duke përmendur një pretendim që e ka bërë vazhdimisht se mund të kërkojë një mandat të tretë pavarësisht se është jokushtetues.

“Nuk e di kush do të jetë presidenti juaj i ardhshëm dhe mendoj se ligji thotë, nuk jam 100% i sigurt, por mendoj se ligji thotë se nuk më lejohet të kandidoj përsëri”, tha Trump në Sioux City, Iowa .

Trump vazhdoi duke pranuar në dukje se amendamenti i 22-të i ndalon presidentët të kërkojnë një mandat të tretë, por më pas thirri pretendimet e tij të rreme të njohura se demokratët “i vodhën” zgjedhjet presidenciale të vitit 2020 prej tij.

“Epo, një gjë është e ndryshme: na mashtruan në të dytën sepse e fituam tri herë. Kështu që mendoj se kam të drejtë të kandidoj përsëri. Mendoj se kam të drejtë të kandidoj përsëri sepse ata mashtruan”, shtoi Trump me një buzëqeshje, duke marrë duartrokitje nga turma.

Trump vazhdimisht ka thënë se do të kandidojë përsëri për president, gjë që do të përbënte një shkelje të drejtpërdrejtë të kushtetutës amerikane.

Në tetor 2025, Trump u tha gazetarëve se “do të donte shumë” të kandidonte për një mandat të tretë. Në një tubim në Teksas në shkurt, presidenti i tha turmës: “Ndoshta duhet të bëjmë edhe një mandat”, duke pretenduar se kishte “të drejtë” për këtë.

Presidenti, i cili gëzon mbështetje të gjerë falë bazës së tij besnike të Maga-s, u ka kërkuar mbështetësve të votojnë sikur ai të jetë në fletën e votimit në zgjedhjet e mesit të mandatit në SHBA në nëntor, për të ndihmuar republikanët të fitojnë më shumë vende. Ndikimi i kësaj strategjie jokonvencionale mbetet për t’u parë, ndërsa vlerësimet e miratimit të Trump bien në nivele të reja .

Ngarkesa e parë me naftë ruse drejt Shteteve të Bashkuara që nga viti 2022 po transportohet me një cisternë drejt New Yorkut, pas një marrëveshjeje mes presidentit amerikan, Donald Trump dhe atij rus Vladimir Putin. Lëvizja e anijes është konfirmuar nga të dhënat e transportit detar të publikuara të premten, raporton Reuters. 

Trumpi e njoftoi marrëveshjen këtë muaj, në kuadër të përpjekjeve për uljen e çmimeve të larta të naftës përpara zgjedhjeve të mesmandatit në SHBA, të cilat mbahen më 3 nëntor.

Në kuadër të marrëveshjes, Trumpi pezulloi zbatimin e disa dispozitave të një ligji të ri amerikan për sanksionet ndaj Rusisë. Ai gjithashtu kërcënoi vendet evropiane me kufizimin e eksporteve amerikane të naftës, nëse ato nuk nxjerrin në treg më shumë karburant nga rezervat e tyre emergjente, me synimin për të ulur çmimet.

Sipas të dhënave të kompanisë LSEG, cisterna Agioi Fanendes, e cila lundron nën flamurin e Maltës, u ngarkua me 40 mijë tonë naftë me përmbajtje shumë të ulët të squfurit në portin rus të Primorskut, në Detin Baltik, më 22 tetor. Anija pritet të mbërrijë në SHBA më 7 nëntor.

Ende nuk dihet se kush janë blerësi dhe shitësi i ngarkesës. Kjo do të ishte dërgesa e parë e këtij lloji që mbërrin në tregun amerikan që nga viti 2022, kur ish-presidenti Joe Biden ndaloi importet e naftës dhe produkteve të naftës nga Rusia.

Më 9 tetor, Trumpi deklaroi se Rusia do të eksportonte menjëherë 300 mijë tonë naftë dizel, apo rreth 2.25 milionë fuçi, drejt SHBA-së dhe tregjeve ndërkombëtare. Sipas tij, në nëntor do të dërgoheshin edhe 500 mijë tonë, ndërsa një milion tonë të tjerë do të pasonin më vonë.

Që nga shkurti i vitit 2023, kur Bashkimi Evropian vendosi embargo ndaj importeve ruse të produkteve të naftës, në përgjigje të luftës në Ukrainë, Rusia i ka orientuar eksportet kryesisht drejt Turqisë, Brazilit dhe vendeve afrikane. Ajo furnizon gjithashtu vendet e Azisë Qendrore përmes transportit hekurudhor.

Kina ka caktuar 50 milionë juanë (rreth 7.5 milionë dollarë amerikanë) fonde emergjente për ndihmë në fatkeqësi, si edhe 30 milionë juanë të tjerë për përpjekjet e mëkëmbjes pas tërmetit me magnitudë 7.0 ballë në Rajonin Autonom të Xizang-ut të Kinës Jugperëndimore.

Tërmeti goditi kontenë Baqen të qytetit Nagqu në orën 22:33 të së enjtes, duke shkaktuar 16 të vdekur dhe 54 të plagosur.

Ministria e Financave dhe Ministria e Menaxhimit të Emergjencave dhanë së bashku 50 milionë juanë për të mbështetur operacionet e shpëtimit dhe ndihmës për banorët e prekur, ndërsa Komisioni Kombëtar i Zhvillimit dhe Reformës caktoi 30 milionë juanë shtesë nga buxheti qendror për të ndihmuar në rregullimin e infrastrukturës dhe objekteve të shërbimeve publike të dëmtuara.

Po ashtu, reagimi kombëtar emergjent për tërmetin ka kaluar nga Niveli IV në Nivelin III, duke aktivizuar njëkohësisht reagimin e veçantë të Nivelit IV për ndihmën në fatkeqësi natyrore.

Forca kombëtare e zjarrfikjes dhe e shpëtimit e Kinës ka dërguar gjithsej 350 punonjës shpëtimi dhe 83 automjete për operacionet e shpëtimit. Ndërkohë, Ministria e Menaxhimit të Emergjencave e ka orientuar departamentin e menaxhimit të emergjencave të Xizang-ut për të organizuar vendosjen e dronit “Wing Loong” në zonën e goditur nga tërmeti për zbulim fatkeqësish.

Deri në orën 6:30 të mëngjesit të së premtes, 120 punonjës shpëtimi dhe 27 automjete kishin mbërritur në zonën e goditur nga tërmeti, ndërsa 230 punonjës të tjerë shpëtimi dhe 56 automjete nga korpusi i zjarrfikjes dhe shpëtimit të Xizang-ut ishin duke shkuar si përforcime, duke hyrë të gjithë në zonën administrative të Nagqu-së.

Deri në orën 4:30 të mëngjesit të së premtes, autoritetet kishin mobilizuar furnizime ndihme në nivele qendrore, rajonale, bashkiake dhe konteje, dhe i kishin dorëzuar ato në grupe në zonën e prekur.

Këto furnizime përfshinin, ndër gjërat e tjera thelbësore, edhe 1 000 njësi banimi të parafabrikuara, 3 239 tenda, 2 821 shtretër të palosshëm dhe 4 280 jorganë.

Pesë izraelitë janë plagosur, ndërsa dy persona të dyshuar si sulmues palestinezë janë vrarë nga forcat izraelite të sigurisë, pas një sulmi me armë zjarri në Bregun Perëndimor të pushtuar, bënë të ditur zyrtarët izraelitë.

Kryeministri izraelit, Benjamin Netanyahu, ka urdhëruar mbylljen e Bregut Perëndimor, menjëherë pas ngjarjes, raportoi BBC. 

Pamje të paverifikuara, të publikuara në rrjetet sociale, tregojnë shkëmbim intensiv zjarri mes ushtarëve dhe dy personave të armatosur në një pikë kontrolli ushtarake, në hyrje të qytetit të Hebronit.

Ushtria izraelite vendosi “rrethim të plotë” ushtarak të qytetit të Hebronit pas sulmit. Netanyahu ka thënë se ka urdhëruar Forcat e Mbrojtjes që të përgatiten për mbylljen e plotë duke filluar nga sot, 23 tetor, por nuk është e qartë deri kur do të vazhdojë kjo gjendje. 

Sulmi ndodhi në një periudhë tensionesh të larta në Bregun Perëndimor, ku kolonë hebrenj ekstremistë po shënjestrojnë palestinezët gjatë sezonit të mbledhjes së ullinjve. 

Ndërkohë, zgjedhjet e përgjithshme në Izrael do të mbahen pas katër ditësh. 

Shtëpia e Bardhë ka njoftuar se Melania Trump, Zonja e Parë e SHBA-së, ka arritur të sigurojë një armëpushim të kufizuar mes Rusisë dhe Ukrainës, vetëm për qytetin e Oleškyt.

Sipas njoftimit, të dyja palët kanë rënë dakord të ndërpresin përkohësisht të gjitha veprimet ushtarake në qytet, në mënyrë që të mundësohet dërgimi i ndihmave humanitare dhe organizimi i evakuimit të civilëve përmes një korridori të sigurt.

Marrëveshja pritet të hyjë në fuqi më 29 tetor.

Olešky është një qytet ukrainas në anën e lumit Dnipro të pushtuar nga Rusia, përballë qytetit të Hersonit.

Që nga pushtimi nga forcat ruse në vitin 2022, qyteti është shkatërruar rëndë dhe është izoluar nga pjesa tjetër e botës.

Megjithatë, mijëra civilë, përfshirë fëmijë, vazhdojnë të jetojnë atje, pa energji elektrike, ujë të rrjedhshëm dhe furnizime të rregullta me ushqime.

Sipas dëshmive të banorëve për Sky News, disa njerëz janë detyruar të ziejnë bar për të mbijetuar.

Armëpushimi i njoftuar synon të krijojë mundësi për ndihma humanitare dhe evakuimin e civilëve nga një prej zonave më të goditura të luftës.