Ndotja e ajrit shkaktar nรซ rritjen e rezistencรซs ndaj antibiotikรซve/ Nรซ njรซ vit, 1.3 milionรซ njerรซz nรซ botรซ vdesin pรซr kรซtรซ arsye

Tร‹ FUNDIT

Ndotja e ajrit po ndihmon nรซ rritjen e rezistencรซs ndaj antibiotikรซve qรซ pรซrbรซn njรซ kรซrcรซnim tรซ rรซndรซsishรซm pรซr shรซndetin e njeriut nรซ mbarรซ botรซn, sugjeron njรซ studim.

Studimi i One Health รซshtรซ i pari qรซ tregon se si ndotja e ajrit ndikon nรซ rezistencรซn ndaj antibiotikรซve nรซ nivel global.

Nรซ kรซtรซ studim janรซ pรซrdorur tรซ dhรซna nga 116 vende dhe pรซrfshin gati dy dekada studime, hulumtime dhe analiza. Rezultati tregon se rritja e ndotjes sรซ ajrit รซshtรซ e lidhur me rritjen e rezistencรซs ndaj antibiotikรซve tรซ qytetarรซve tรซ รงdo vendi dhe kontinenti.

โ€œAnaliza jonรซ paraqet prova tรซ forta se rritja e niveleve tรซ ndotjes sรซ ajrit รซshtรซ e lidhur me rritjen e rrezikut tรซ rezistencรซs ndaj antibiotikรซveโ€, thuhet nรซ studim.

Gjetjet janรซ publikuar nรซ revistรซn Lancet Planetary Health .

Rezistenca ndaj antibiotikรซve รซshtรซ njรซ nga kรซrcรซnimet me rritje mรซ tรซ shpejtรซ pรซr shรซndetin global. Ai mund tรซ prekรซ njerรซzit e รงdo moshe nรซ รงdo vend dhe tashmรซ po vret 1.3 milionรซ njerรซz nรซ vit.

Studimi vรซrteton se grimcat PM 2ยท5 kanรซ elementรซ tรซ ndryshรซm tรซ rezistencรซs ndaj antibiotikรซve qรซ pรซrhapen dhe kalojnรซ nรซ gjak pรซrmes sistemit tรซ frymรซmarrjes.

 Grimcat PM 2ยท5 janรซ grimca pluhuri mรซ tรซ vogla se 10 mikron, njรซ pรซrzierje e grimcave tรซ ngurta tรซ tymit, pluhurit tรซ blozรซs dhe acidit, me metale tรซ rรซnda si plumbi, kadmiumi, nikeli dhe arseniku. Ato formohen nga efektet e kombinuara tรซ ngrohjes, trafikut dhe industrisรซ sรซ rรซndรซ. Janรซ shumรซ tรซ vogla dhe hyjnรซ nรซ qarkullimin e gjakut direkt nga sistemi i frymรซmarrjes. Ekspozimi i zgjatur ndaj kรซtyre ndotรซsve mund tรซ ketรซ pasoja tรซ rรซnda shรซndetรซsore.

Frenimi i ndotjes sรซ ajrit mund tรซ ndihmojรซ nรซ uljen e rezistencรซs ndaj antibiotikรซve dhe se kontrolli i ndotjes sรซ ajrit mund tรซ zvogรซlojรซ shumรซ vdekjet dhe kostot ekonomike qรซ rrjedhin nga infeksionet rezistente ndaj antibiotikรซve.

Autori kryesor i studimit, Prof Hong Chen i Universitetit Zhejiang nรซ Kinรซ, tha: โ€œRezistenca ndaj antibiotikรซve dhe ndotja e ajrit janรซ secila nรซ vetvete ndรซr kรซrcรซnimet mรซ tรซ mรซdha pรซr shรซndetin global. Deri mรซ tani, ne nuk kishim njรซ pamje tรซ qartรซ tรซ lidhjeve tรซ mundshme midis tรซ dyjave, por kjo punรซ sugjeron se pรซrfitimet e kontrollit tรซ ndotjes sรซ ajrit mund tรซ jenรซ tรซ dyfishta: jo vetรซm qรซ do tรซ reduktojรซ efektet e dรซmshme tรซ cilรซsisรซ sรซ ajrit, por gjithashtu mund tรซ luajnรซ njรซ rol tรซ madh nรซ luftimin e rritjes dhe pรซrhapjes sรซ baktereve rezistente ndaj antibiotikรซve.โ€

Aktualisht, bota รซshtรซ nรซ njรซ epokรซ tรซ rezistencรซs ndaj antibiotikรซve nรซ tรซ cilรซn dรซshtimi i trajtimit me antibiotikรซ dhe vdekshmรซria e shkaktuar nga infeksionet bakteriale รซshtรซ nรซ rritje galopante.

Megjithรซse keqpรซrdorimi dhe pรซrdorimi i tepรซrt i antibiotikรซve janรซ nxitรซsit kryesorรซ tรซ rezistencรซs ndaj antibiotikรซve, pรซrhapja e shpejtรซ e baktereve dhe gjeneve rezistente ndaj antibiotikรซve รซshtรซ gjithashtu shkaktar i rรซndรซsishรซm i rezistencรซs ndaj antibiotikรซve.