Presidenti turk Recep Tayyip Erdogan i ka thënë homologut të tij ukrainas, Volodymyr Zelensky, se sulmet e Rusisë dhe Ukrainës ndaj anijeve tregtare në Detin e Zi ishin të pashpjegueshme dhe se duhet të ndërmerren hapa për t’i ndaluar ato, sipas një njoftimi të zyrës së tij të enjten.

Turqia, anëtare e NATO-s, e cila ka ruajtur marrëdhënie të mira si me Moskën, ashtu edhe me Kievin që nga pushtimi në shkallë të gjerë i Ukrainës nga Rusia në vitin 2022, u ka bërë vazhdimisht thirrje palëve ndërluftuese të ndalojnë sulmet në Detin e Zi. 

“Gjatë takimit, presidenti Erdogan deklaroi se Turqia ishte e gatshme të bënte gjithçka që mundet që lufta Ukrainë-Rusi të përfundojë me një paqe të qëndrueshme dhe se ne do të vazhdojmë përpjekjet tona për të ringjallur negociatat e drejtpërdrejta”, ka thënë presidenca turke në një deklaratë.

“Presidenti ynë deklaroi se duhet të ndërmerret një hap lidhur me sigurinë e lundrimit në Detin e Zi, se sulmet ndaj anijeve tregtare janë të pashpjegueshme dhe se presim që palët të veprojnë me përgjegjësi”, thotë me tej deklarata.

Ankaraja zyrtare ka thënë se u ka dërguar propozime Ukrainës dhe Rusisë për ndalimin e sulmeve, disa prej të cilave kanë goditur anije në pronësi turke dhe kanë shkaktuar vdekjen e shtetasve turq, dhe se është në pritje të përgjigjes së tyre.

Turqia ka thënë se duhet të gjendet një zgjidhje në mënyrë që transporti i drithërave të mund të kryhet në mënyrë të sigurt nga rajoni.

Zelensky u kishte thënë liderëve në një samit të “Platformës së Krimesë”, të zhvilluar në kuadër të punimeve të Asamblesë së Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara, se Kievi ishte i gatshëm për një armëpushim detar në Detin e Zi, bazuar në propozime të tilla si ato të paraqitura nga Egjipti, India dhe Turqia.

Importuesit kryesorë të grurit në Azi, Lindjen e Mesme dhe Afrikë, të cilët varen nga rajoni i Detit të Zi për furnizimet me grurë, e kanë pasur të vështirë sigurimin e tyre. Çmimet globale të grurit janë rritur ndjeshëm.

Turqia dhe Kombet e Bashkuara kanë ndihmuar në ndërmjetësimin e të ashtuquajturës Iniciativa për Drithërat e Detit të Zi në korrik të vitit 2022, me qëllim që të mundësohej eksporti i sigurt i drithërave ukrainase gjatë luftës. Megjithatë, Rusia është tërhequr nga marrëveshja një vit pas, duke u ankuar se eksportet e saj të ushqimeve dhe plehrave po përballeshin me pengesa serioze.

Ankaraja i ka ofruar mbështetje ushtarake Kievit dhe ka shprehur mbështetje për integritetin e tij territorial, por ka refuzuar t’u bashkohet sanksioneve perëndimore ndaj Moskës dhe ka ruajtur marrëdhëniet tregtare me Rusinë. Ajo ka pritur runde të mëparshme të bisedimeve të drejtpërdrejta mes palëve dhe ka ofruar të ndërmjetësojë.

Të enjten në Hangzhou u mbajt ceremoninia e hapjes së Ekspozitës së 5-të Globale të Tregtisë Digjitale.

Duke folur në këtë event , kryeministri kinez ,Li Qiang tha se Ekspozita Globale e Tregtisë Digjitale është bërë një platformë e rëndësishme për promovimin e bashkëpunimit global në ekonominë digjitale. Përballë valës së digjitalizimit, në cilin drejtim do të zhvillohet tregtia digjitale? Si duhet të veprojë komuniteti ndërkombëtar për të përfituar nga ky trend? Çfarë roli mund të luajë Kina? Kryeministri Li ndau tre mendime.

Së pari, përmes tregtisë digjitale kuptojmë ndryshimet dhe tendencat e reja në zhvillimin e ekonomisë dhe tregtisë ndërkombëtare. Zhvillimi i vrullshëm i tregtisë digjitale sjell shtysë dhe mundësi të reja, duke nxitur lidhjen e tregjeve dhe inovacionin në tregtinë globale.

Së dyti, të gjithë palët duhet të promovojnë zhvillimin më të mirë të tregtisë globale në epokën digjitale me një qasje të hapur. Komuniteti ndërkombëtar duhet të forcojë bashkëpunimin dhe ndërlidhjen digjitale për të nxitur tregti më të lirë, të ngushtojë hendekun digjital për të nxitur tregti më gjithëpërfshirëse dhe të rrisë mbështetjen për vendet në zhvillim, si dhe të përmirësojë qeverisjen digjitale për të nxitur tregti më të rregullt, të përshpejtojë konsultimet mbi rregullat e tregtisë digjitale.

Së treti, Kina do të kontribuojë më shumë në tregtinë globale digjitale përmes veprimeve konkrete. Kina do të vazhdojë të zgjerojë kërkesën për konsum digjital, do të promovojë “inteligjencën artificiale + konsum”, do të lehtësojë më tej hyrjen në treg, do të optimizojë politikat për importet me pakicë përmes tregtisë elektronike ndërkufitare dhe do të ndajë mundësitë e tregut me vendet e tjera. Gjithashtu do të forcojë bazën e industrisë digjitale, do të shtojë shkëmbimet dhe bashkëpunimin ndërkombëtar në fushën digjitale dhe do të fuqizojë procesin global të digjitalizimit.

Kryeministri i Malajzisë Anwar Ibrahim, Kryeministri i Kirgizistanit Adylbek Kasymaliev dhe të tjerë morën pjesë në ceremoninë e nisjes dhe mbajtën fjalime, ndërsa Drejtori i Përgjithshëm i Organizatës së Kombeve të Bashkuara për Zhvillimin Industrial (UNIDO), Gerd Müller, dhe të tjerë mbajtën fjalime përmes videove. Në ceremoni morën pjesë më shumë se 1200 përfaqësues nga gati 50 vende dhe rajone, si dhe organizata përkatëse ndërkombëtare.

Bashkimi Evropian po i ndjek me shqetësim planet e paralajmëruara të Shteteve të Bashkuara për ndalimin e eksportit të naftës dizel, përfshirë edhe eksportin drejt BE-së, deklaroi sot zëdhënësi i Komisionit Evropian, Olof Gill.

“Bashkëpunimi mes BE-së dhe SHBA-së në fushën e energjisë është i fortë, i qëndrueshëm dhe me përfitim të ndërsjellë. Çdo ndërprerje mund të ndikojë negativisht te të dyja palët”, tha Gill, duke shtuar se BE-ja pret që “partnerët e afërt të konsultohen me njëri-tjetrin para marrjes së masave që ndikojnë në tregjet e përbashkëta”.

Bashkimi Evropian është një importues i madh i naftës dizel nga SHBA-ja, prej nga siguron rreth gjysmën e konsumit të tij.

Gill tha se janë duke u zhvilluar kontakte të nivelit të lartë mes përfaqësuesve të BE-së dhe administratës amerikane.

Zëdhënësja për çështjet e energjisë, Anna-Kaisa Itkonen, tha se Komisioni po e monitoron nga afër situatën në tregje, duke theksuar se “aktualisht nuk ka mungesë të naftës dizel në Bashkimin Evropian”.

Sipas raportimeve të mediave, administrata e Trumpit po përgatit një plan për ndalimin e eksportit të naftës dizel për një periudhë prej 90 ditësh, në përpjekje për të ulur çmimet e energjisë, të cilat paraqesin barrë për republikanët para zgjedhjeve të mesmandatit. Megjithatë, sipas të njëjtave raportime, brenda vetë administratës ka ndarje lidhur me këtë çështje.

Kundër ndalimit të eksportit të naftës dizel janë edhe prodhuesit amerikanë, të cilët frikësohen se përfitimet afatshkurtra mund të anulohen nga çmimet më të larta të karburanteve në të ardhmen.

CIA ka paralajmëruar se Rusia po përgatitet të kryejë sulme me dronë në Europë, duke vënë në shënjestër nga deti Francën, Spanjën dhe Italinë, ka raportuar të enjten (24.09.2026) gazeta britanike, “The Independent”, duke iu referuar një dokumenti.

Disa qeverive europiane u është përcjellë informacioni mbi planet e supozuara të Kremlinit për ta përshkallëzuar ndërhyrjen në kontinent, ka theksuar një burim anonim pranë Ministrisë së Mbrojtjes së Lituanisë për gazetën spanjolle, “El Mundo”.

Autoritetet lituane besojnë se Rusia mund ta përdorë dronin “Gerbera”, të mbushur me eksploziv, të lëshuar nga deti, që të shkaktojë zjarr, të dëmtojë pajisje të pambrojtura ose të mbyllë përkohësisht një port apo aeroport, thuhet në raport.

Një provokim i tillë do të pasonte një sërë inkursionesh të raportuara dhe aktesh të dyshuara sabotimi në krejt Europën Lindore, për të cilat fajësohet Rusia. Deri më tani, këto sulme nuk e kanë kaluar pragun e një konflikti të drejtpërdrejtë ushtarak.

Spanja, Franca dhe Italia mund të bëhen caqe të sulmeve të ardhshme, pasi të tria kanë fushata ose zgjedhje të planifikuara për vitin e ardhshëm, sugjeron raporti, duke vënë në dukje praninë e “forcave radikale” brenda kufijve të tyre që mund të shfrytëzojnë lodhjen e opinionit publik lidhur me çështjen e Ukrainës.

Droni “Gerbera” mban ngarkesë prej rreth katër deri në pesë kilogramësh dhe mund të përshkojë një distancë deri në 600 kilometra, duke fluturuar me një shpejtësi prej rreth 160 kilometrash në orë.

Thuhet se Lituania mësoi për këto plane pas vizitës së drejtorit të CIA-s, John Ratcliffe, në Moskë në fundgusht. Burime diplomatike nga një vend baltik i thanë gazetës “El Mundo” se më vonë ishin informuar për vizitën.

Disa analistë të mbrojtjes, emrat e të cilëve nuk u bënë të ditur, i kanë thënë gazetës se janë në dijeni të raporti të CIA-s që po qarkullon mes ministrive të jashtme europiane, e në të cilin përshkruhet një sulm i mundshëm.

“The Independent” nuk ka mundur ta verifikonte ekzistencën e raportit të tillë dhe i kërkoi CIA-s koment, por nuk mori përgjigje.

Më herët gjatë javës, Ratcliffe u takua me presidentin ukrainas, Volodymyr Zelensky, në aeroportin Shannon në Irlandë, raportoi agjencia Reuters, duke cituar dy persona të informuara me çështjen, të cilët nuk pranuan të zbulonin detaje të bisedës së tyre.

Duke folur në margjinat e Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së në Nju Jork të mërkurën, ministri i Jashtëm lituan, Kestutis Budrys, i tha Reutersit se shërbimet e inteligjencës së aleatëve tregonin për një rrezik që Rusia të përpiqej të zgjeronte presionin ndaj vendeve të NATO-s përmes sulmeve ndaj infrastrukturës kritike dhe formave të tjera të veprimtarisë hibride.

Veç kësaj, shërbimi danez i inteligjencës së mbrojtjes deklaroi në një vlerësim të ri të kërcënimeve, të publikuar të enjten, se pret gjithashtu që gjatë muajve të ardhshëm Rusia ta përshkallëzojë luftën e saj hibride.