Ushqimi i dobรซt, ndotja e ajrit dhe burime tjera tรซ sรซmundjeve kronike, qรซ po ndodhin tani mรซ 30 vjet, ndรซrsa nรซ mรซnyrรซ shtesรซ edhe koronavirusi i ri โ e tรซ kjo krijoi kushte tรซ pรซrshtatshme pรซr stuhi reale, qรซ solli deri nรซ njรซ milionรซ raste tรซ vdekjes nga Kovid-19, thuhet nรซ raportin e publikuar nรซ revistรซn shkencore โLansetโ.
โInteraksioni i Kovid-19 me rritje 30 vjeรงare globale tรซ sรซmundjeve globale dhe faktorรซt e tyre nรซ rrezik, duke e pรซrfshirรซ trashรซsinรซ, hiperglikeminรซ dhe ndotjen e ajrit, krijoi kushte pรซr stuhi qรซ e โushqenโ numrin e viktimave nga Kovid-19โ, thekson edicioni prestigjioz britanik.
โSรซmundjet joinfektive kishin rol kyรง nรซ njรซ milionรซ raste tรซ vdekjes tรซ shkaktuara nga Kovid-19 deri mรซ tani dhe do tรซ vazhdojnรซ ta pรซrcaktojnรซ tรซrรซ shรซndetin nรซ รงdo vend, madje edhe kur pandemia do tรซ vdesโ, paralajmรซron redaktori i pรซrgjithshรซm i revistรซs Riรงard Horton.
Sipas publikimit, bota po pรซrballet jo vetรซm me pandemi, por edhe me sindemi, gjegjรซsisht kombinim nga disa raste urgjente sanitare. Sindemitรซ janรซ grupe tรซ sรซmundjeve tรซ shumta tรซ cilat keqรซsohen, ndรซrsa shpesh herรซ nxiten nga detaje socioekonomike, si varfรซria dhe dallimet shรซndetรซsore.
โShumรซ nga faktorรซt e rrezikut dhe sรซmundjeve jo ngjitรซse tรซ studiuara nรซ raport lidhen me rrezikun e madh nga format serioze tรซ Kovid-19, madje edhe vdekjeโ, thekson Lanset.
Nรซ raport, cituar nga publikimi, theksohet se nรซ Kontinentin e vjetรซr sรซmundjet jo ngjitรซse janรซ pรซrgjegjรซse pรซr mรซ shumรซ se 80 pรซr qind tรซ rasteve tรซ parakohshme tรซ vdekjes dhe keqรซsimit tรซ shรซndetit.
Lanset bรซn thirrje nรซ pรซrpjekje tรซ konsiderueshme pรซr uljen e kรซtyre rreziqeve pรซrmes politikave mรซ ambicioze pรซr shรซndetin publik dhe e thekson politikรซn kundรซr pirjes sรซ duhanit si shembull.
