A na pret krizë e re dhe tronditje inflacioni?! Ekspertët dhe qeveria shpresojnë që lufta do të përfundojë shpejt

TË FUNDIT

Si qeveria ashtu edhe ekspertët po rrinë me shpresë se konflikti në Lindjen e Mesme do të përfundojë shpejt dhe se nuk na pret një krizë e re dhe tronditje inflacioni. Për momentin nuk ka vendim për shpalljen e gjendjes së krizës. Ministrja e Financave, Koçoska, thotë se situata po monitorohet. Nëse Ministria e Energjetikës kërkon shpalljen e gjendjes së krizës, çështja do të shqyrtohet nga qeveria.

“Ne po e ndjekim situatën, jo vetëm ne si ministri përgjegjëse për akcizën dhe TVSH-në, por edhe ministritë e tjera: Ministria e Energjisë, e cila është direkt përgjegjëse për këtë problematikë, si dhe Ministria e Ekonomisë, e cila njëkohësisht është në komunikim me sektori privat. Situata monitorohet çdo ditë. Do të shohim si do të evoluojnë gjërat më tej. Siç e dini, edhe ligjet vetë parashikojnë nën çfarë kushte dhe kur mund të ndodhin ndryshime të caktuara. Pra, do të shohim se si do të zhvillohet situata dhe sipas kësaj do të reagojmë”, tha Gordana Dimitrieska Koçoska.

Nga ana e Ministrisë së Energjetikës, thuhet se në rast të mungesës së furnizimit, rezervat e brendshme të naftës janë të qëndrueshme dhe sigurojnë furnizim të sigurt për qytetarët dhe ekonominë.

“Ato ruhen si mekanizëm sigurie dhe nuk përdoren në kushte normale tregtare, por vetëm me vendim të qeverisë, në rast shpalljeje të krizës energjetike ose shqetësimi serioz i furnizimit. Aktualisht, importi i derivatit të naftës është plotësisht i liberalizuar dhe zhvillohet pa ndërprerje, pa kufizime ose vonesa”, thotë Ministria e Energjetikës.

Ekspertët gjithashtu presin që konflikti të zgjidhet shpejt. Në të kundërtën, ata thonë se goditja për Maqedoninë do të jetë e madhe, pasi ekonomia ende po rikuperohet nga krizat e mëparshme.

“Nëse konflikti vazhdon afatmesëm, menjëherë do të shfaqet paqëndrueshmëri në tregjet globale, si në tregjet e energjisë, kështu që shikoni që edhe tregjet financiare lëvizen, por kjo gjithashtu do të ndikojë në kostot e transportit. Përmes kostove të transportit do të ndikojë edhe në çmimet e produkteve të caktuara që furnizohen, po ashtu edhe në ushqim. Ne e dimë që jemi një vend i varur nga importi, sidomos për energjinë dhe ushqimin, dhe jemi shumë të ndjeshëm ndaj lëvizjeve globale”, tha Borçe Trenovski.

Sipas ekspertëve të energjetikës, shteti përmes Agjencisë së Rezervave të Naftës ka detyrë ligjore të sigurojë sasi të mjaftueshme për funksionimin e pandërprerë të ekonomisë për 60 deri në 90 ditë. Një shqetësim tjetër sipas tyre është rritja e dyfishtë e tarifave për transport, dhe transporti më i shtrenjtë mund të rrisë çmimet e produkteve dhe shërbimeve.

“Komisioni Rregullator për Energjinë duhet të ndjekë në mënyrë konsistente këto lëvizje të çmimeve dhe të reagojë shpejt përmes vendimeve për çmimet e derivatit të naftës në vendin tonë, në mënyrë që të mos krijohen situata ku kemi çmim të ulët të derivatit, por nuk kemi derivat”, deklaroi Sllave Ivanovski.

Në kushte krize, Ministria e Financave mund të ulë akcizën për karburantet deri në 4 denarë ose TVSH-në për importin e energjisë nga 18% në 10%. Ministrja e Financave thotë se është tepër herët për të bërë parashikime, por nëse konflikti zgjat, me ribalancin e buxhetit do të ketë gjithashtu korrigjime në projeksionet, si për rritjen e PBB-së ashtu edhe për inflacionin për këtë vit.