Gratë në Maqedoninë e Veriut fitojnë mesatarisht rreth 12% më pak se burrat, bëjnë të ditur nga Aleanca për Barazi Gjinore, me rastin e Ditës Ndërkombëtare të Pagës së Barabartë. Nga Aleanca për Barazi Gjinore sqarojnë se kjo shifër nuk nënkupton domosdoshmërish se një grua paguhet më pak se një burrë për të njëjtën pozitë, por paraqet diferencën mesatare në të ardhurat e grave dhe burrave në tregun e punës.

“Në Maqedoni, të dhënat e fundit zyrtare tregojnë se hendeku gjinor në paga është rreth 12%, ndërsa dallimet më të mëdha vërehen te personat me arsim të lartë dhe te të punësuarit e moshës 45 deri në 49 vjeç. Kjo tregon se arsimi i lartë dhe përvoja profesionale, në vetvete, nuk janë të mjaftueshme për të siguruar pozitë të barabartë ekonomike për gratë”, tha Aleanca për Barazi Gjinore.

Natasha Amdiju, anëtare e Komisionit për Parandalimin dhe Mbrojtjen nga Diskriminimi, tha për TV21 thotë se roli tradicional i gruas në shoqëri ndikon në pozitën e saj në tregun e punës. Sipas saj, gratë shpesh qëndrojnë për periudha më të gjata jashtë tregut të punës për shkak të kujdesit për fëmijët dhe anëtarët e familjes, punë që kryesisht është e papaguar. Kjo, sipas Amdijut, i bën ato më pak konkurruese kur rikthehen në tregun e punës.

“Në Bashkimin Evropian ekziston një direktivë për transparencën e pagave dhe, meqë Maqedonia është kandidate për anëtare në Bashkimin Evropian, është e nevojshme të bëjë harmonizim të plotë dhe t’i detyrojë kompanitë, përkatësisht sektori publik sigurisht që publikon, por mbi të gjitha sektori privat, që t’i publikojnë, me qëllim që së pari t’i japë dukshmëri pagës, se çfarë page pritet, përkatësisht që të mund të kenë qasje në mënyrë të barabartë edhe burrat edhe gratë”, tha Natasha Amdiju.

Sipas Organizatës Ndërkombëtare të Punës, gratë në nivel global vazhdojnë të fitojnë rreth 20% më pak se burrat, ndërsa të dhënat më të fundit të EUROSTAT tregojnë se hendeku gjinor në paga në Bashkimin Evropian në vitin 2024 është 11.1%. Edhe pse në vitet e fundit është shënuar një ulje graduale e dallimeve, ato mbeten të konsiderueshme, veçanërisht te gratë në pozita më të larta dhe në pjesën më produktive të jetës së punës.

Biznesi nuk sheh një zgjidhje të shpejtë për problemin e shoferëve të kamionëve, të cilët po kthehen nga kufijtë e vendeve të zonës Shengen nëse e tejkalojnë qëndrimin prej 90 ditësh brenda 180 ditëve. Ata shpresojnë se Qeveria do të gjejë një zgjidhje përmes marrëveshjeve dypalëshe me vendet, por sipas tyre nuk ka zgjidhje të shpejtë, pasi duhet të respektohet rregullorja evropiane. Thonë se për momentin nuk ka dëme, por mund të përballemi sërish me bllokada në kufij.

As Mile Boshkovi nga Konfederata e Biznesit nuk sheh zgjidhje në një kohë të shkurtër. Ai thotë se rregullorja duhet të respektohet, ndërsa te ne do të duhet të rritet edhe numri i shoferëve të licencuar.

Ministri i Transportit, Aleksandar Nikolloski, ditëve të fundit deklaroi se do të bëhen marrëveshje dypalëshe me vendet pjesë të zonës Shengen për zgjidhjen e kësaj çështjeje.

Biljana Muratovska nga MAKAM Trans, nga ana tjetër, sheh një zgjidhje gjatë vitit të ardhshëm, kur BE-ja do të miratojë strategjinë e re të vizave, me të cilën shoferët do të njihen si profesionistë me të drejtë qëndrimi më të gjatë.

Lidhja e Odave Ekonomike, ndërkaq, sot mblodhi bizneset dhe institucionet për futjen më të shpejtë të fletë-ngarkesës digjitale. Ata thonë se me këtë do të përshpejtohen procedurat për kompanitë dhe do të mundësohet që dokumentet, në vend të formës së letrës, të qarkullojnë në formë digjitale. Për këtë do të duhet të lidhen në mënyrë interoperabile disa institucione.

Sipas gjykatës më të lartë, Apeli nuk është përgjigjur ndaj të gjitha pretendimeve kryesore të ankesave dhe nuk ka dhënë arsyetim konkret se si veprimet e të dënuarve lidhen me aksidentin dhe mbi cilat prova është përcaktuar përgjegjësia e tyre penale, edhe pse Apeli pothuajse i dyfishoi dënimet me burgim.

Ekspertizat kanë treguar mangësi nga ana e shoferit dhe parregullsi teknike të autobusit, por gjykata nuk ka shpjeguar në çfarë mase defekti teknik ka ndikuar në aksident, e as se si veprimet e të dënuarve të tjerë, mes tyre edhe pronari i “Durmo Turs”, Durmish Belluli, i dënuar me 10 vjet burg, kanë kontribuar në shkaktimin e tij.

“Ky përfundim i gjykatës rrjedh nga ekspertizat e kryera dhe super-ekspertiza, në të cilat si shkak i aksidentit rrugor është evidentuar lëshimi i të dënuarit M.T. (Manoil Trifunovski, shoferi i autobusit, i dënuar me 14 vjet burg), duke evidentuar gjithashtu gjendjen jo të rregullt teknike të autobusit, pa u përcaktuar në çfarë mase ka ndikuar kjo parregullsi dhe si është reflektuar ajo në shkaktimin e aksidentit”, thuhet në arsyetimin e Gjykatës Supreme.

Sipas gjykatës, kjo është veçanërisht e rëndësishme pasi nga ekspertizat rezulton se nuk ka pasur gjurmë frenimi, i cili do të ishte i pashmangshëm në çdo situatë frenimi, pavarësisht kapacitetit, përkatësisht efikasitetit të sistemit të frenimit.

Gjykata Supreme vlerëson gjithashtu se Apeli nuk ka dhënë arsyetim konkret për lidhjen mes veprimeve të të dënuarve të tjerë dhe ndodhjes së aksidentit.

Nga ekspertizat e kryera qartë rezulton se situata e trafikut ka filluar me drejtimin e autobusit në të majtë, pas së cilës autobusi ka dalë nga korsia e mesme e qarkullimit. Sipas distancës dhe kohës, shoferi nuk ka pasur mundësi teknike që me frenim ta shmangte përplasjen me barrierën e parë metalike elastike, thuhet në arsyetim.

Sipas Gjykatës Supreme, nuk janë shqyrtuar mjaftueshëm as pretendimet lidhur me mënyrën e zhvillimit të procedurës, siç është kërkesa e shoferit për super-ekspertizë lidhur me gjendjen e tij shëndetësore.

Gjykata Supreme vlerëson se Apeli është dashur të përcaktojë nëse një super-ekspertizë e tillë ishte e nevojshme, veçanërisht nëse kishte ekspertiza kundërthënëse.

Aktgjykimi i shkallës së parë kishte kryesisht qasje përshkruese, ndërsa Apeli nuk i kishte eliminuar këto mangësi.

Sipas Gjykatës Supreme, Gjykata Themelore kryesisht kishte paraqitur pjesë nga provat, pa i arsyetuar mjaftueshëm përfundimet e saj. Apeli, në vend që t’i adresonte këto mangësi, kishte dhënë vetëm përgjigje të përgjithshme për çështjet thelbësore lidhur me përgjegjësinë penale.

“Gjykata e shkallës së dytë nuk i ka vlerësuar mjaftueshëm as pretendimet që kanë të bëjnë me mënyrën e zhvillimit të procedurës penale, siç është pretendimi i të dënuarit M.T. për mosrealizimin e super-ekspertizës për gjendjen e tij shëndetësore, si dhe pretendime të tjera të paraqitura në ankesat e të dënuarve. Gjatë shqyrtimit të këtyre pretendimeve ankimore, është dashur të përcaktohej nevoja për realizimin e super-ekspertizës, duke vlerësuar nëse bëhej fjalë për ekspertiza kundërthënëse të paraqitura nga palët kundërshtare, e cila do të ishte e pavarur dhe do të jepte përgjigje për çështjen konkrete që ishte objekt i ekspertizës, në mënyrë që gjykata, mbi bazën e ekspertizave të tilla, të mund t’i përcaktonte drejt të gjitha faktet me rëndësi”, thuhet më tej në arsyetim.

Gjykata Supreme përsërit se aktgjykimi i shkallës së parë kishte kryesisht qasje përshkruese, ndërsa Apeli nuk i kishte korrigjuar këto mangësi.

Ndërkohë, nga Gjykata e Apelit kanë bërë të ditur shkurt se lënda për Llaskarcën është dorëzuar në Apel dhe i është caktuar një gjyqtar, por një gjyqtar tjetër, pasi gjyqtari Zoran Dimitrievski, i cili më herët ishte gjyqtar raportues në këtë lëndë, është zgjedhur gjyqtar në Gjykatën Supreme. Belluli, i cili fillimisht ishte dënuar me katër vjet burg, ndërsa më pas dënimi i ishte rritur në 10 vjet, ende ndodhet në burgun e Idrizovës. Ndërsa shefi i parkut të automjeteve, Remzi Miftari, vazhdon të jetë në arrati.

Në seancën e sotme, edhe i akuzuari Avdiu deklaroi se nuk ndihet fajtor. Bajrami, ish-zëvendëskryeministri Artan Grubi, Metodija Dimovski, Skender Mehmeti, Bojan Janev, Fatmir Ramadani, Aleksandar Dimitrioski dhe Bashkim Avdiu akuzohen se kanë tejkaluar autorizimet zyrtare dhe i kanë shkaktuar dëm “Lotarisë Shtetërore” në vlerë prej 596.125.511 denarësh.

Pasi u arratis nga vendi, për Bajramin u shpall fletarrestim ndërkombëtar. Më 9 shtator, ai u dorëzua vetë në pikën kufitare Bllacë, pas së cilës u dërgua në burgun e Shkupit për vuajtjen e masës së paraburgimit të caktuar më herët. Më herët, në arrati ishte edhe ish-zëvendëskryeministri Grubi, i cili iu dorëzua organeve të ndjekjes në shkurt të këtij viti, pas një viti në arrati. Aktakuzën për këtë rast e përfaqësojnë prokurorët publikë Daniel Kocev dhe Aleksandar Davçevski, ndërsa procesin e drejton gjyqtarja Biljana Shuplinovska-Jovevski.

11 javë pas formimit të ekipit të punës për luftë kundër drogës, Ministria e Punëve të Brendshme ka konstatuar rezultate të pamjaftueshme dhe ka shpërndarë njësinë rajonale në SPB Kumanovë, përcjell TV21. Vendimi është marrë me propozim të drejtorit të Byrosë për Siguri Publike, Aleksandar Janev, me miratimin e ministrit të Punëve të Brendshme, Pançe Toshkovski.

Njësia ishte ngarkuar me luftën kundër tregtisë dhe shpërndarjes së drogës dhe substancave psikotrope në Kumanovë, Kratovë dhe Kriva Pallankë. Të gjithë anëtarët janë shkarkuar nga pozitat e deritanishme dhe janë sistemuar në vende të tjera pune. Në vendet e tyre janë caktuar zyrtarë të rinj policorë. Janev deklaroi se në luftën kundër kriminalitetit nevojiten aksione konkrete, sekuestrim i drogës dhe zbulim i autorëve. Ai paralajmëroi se do të ndërmerren masa shtesë në ato raste kur do të konstatohet mosangazhim ose mungesë rezultatesh./tv21.tv

Spanja ka siguruar një grant prej 250 mijë eurosh për përgatitjen e investimit për vazhdimin e ndërtimit të objekteve të Fakultetit për shkenca kompjuterike dhe Fakultetit të Edukimit Fizik në Shkup, përcjell TV21. Mjetet janë të dedikuara për asistencë teknike, përgatitjen e dokumentacionit dhe realizimin fillestar, dhe jo drejtpërdrejt për punimet ndërtimore. Ndërtimi i dy objekteve nisi në vitin 2015, por u ndërpre në vitin 2019, duke i lënë objektet në fazën e karabinës.

Sipas Ministrisë së Arsimit dhe Shkencës, në objektin e Fakultetit për shkenca kompjuterike janë realizuar rreth 14 për qind e punimeve, ndërsa në Fakultetin e Edukimit Fizik rreth 16,8 për qind. Ndërkohë, projektet janë rishikuar dhe janë ndërmarrë hapa për tejkalimin e pengesave administrative dhe teknike. Ministria njoftoi në mars se procesi për vazhdimin e ndërtimit është zhbllokuar, ndërsa Qeveria paralajmëroi investim prej rreth dy miliardë denarësh. Granti spanjoll, i siguruar përmes Bankës për Zhvillim të Këshillit të Evropës, pritet të ndihmojë në fazën përgatitore të projektit.

Në vitin 2024, 3.280 ndërmarrje ose 4,7 për qind e sektorit të biznesit në vend kanë qenë filiale të huaja, bëri të ditur Enti Shtetëror i Statistikave, përcjell TV21. Edhe pse pjesëmarrja e tyre në numrin e përgjithshëm të ndërmarrjeve është relativisht e vogël, ato angazhojnë 24,2 për qind të të punësuarve.

Kompanitë e huaja krijojnë gjithashtu 37 për qind të vlerës së përgjithshme të shtuar bruto në sektorin e biznesit. Kontributin më të madh e ka industria përpunuese me 35,3 për qind, e ndjekur nga informacioni dhe komunikacioni me 16,7 për qind. Madje, 92,8 për qind e filialeve të huaja kontrollohen nga kompani nga Evropa, ndërsa 44,6 për qind nga vende anëtare të Bashkimit Evropian. Pjesëmarrjen më të madhe e kanë filialet nën kontrollin e Austrisë, Holandës, Gjermanisë dhe Mbretërisë së Bashkuar.

Vendimi është tërhequr pasi Komisioni për Vendimmarrje në Procedurë Kundërvajtëse pranë Komisionit për Mbrojtjen e Konkurrencës, gjatë analizës së kushteve dhe mënyrës së përdorimit të zonës “Hug & Fly”, kërkoi nga TAV Maqedonia sqarime dhe të dhëna shtesë lidhur me kufizimin e vendosur.

Nga Komisioni bëjnë të ditur se TAV Maqedonia i ka njoftuar se e ka tërhequr vendimin.

Komisioni e ka përshëndetur këtë vendim dhe njofton se do të vazhdojë të monitorojë gjendjen dhe kushtet e qasjes në infrastrukturën aeroportuale, veçanërisht për të siguruar kushte të barabarta dhe jodiskriminuese për të gjithë pjesëmarrësit në treg.

Nga Komisioni theksojnë se mbeten të përkushtuar për mbrojtjen e konkurrencës dhe se do të veprojnë brenda kompetencave ligjore sa herë që ekziston mundësia që kushte apo masa të caktuara të ndikojnë në konkurrencë dhe interesat e qytetarëve.

Nëse kushtet atmosferike nuk lejojnë kryerjen e dezinsektimit, spërkatja do të bëhet ditën e parë të radhës kur kushtet e motit të jenë të përshtatshme, në të njëjtin orar.

Qyteti i Shkupit u bën apel bletarëve që me kohë të ndërmarrin masat e nevojshme për mbrojtjen e bletëve.